Po co się robi dopplera tętnic szyjnych?

Tętnice szyjne doprowadzają krew do mózgu. Badanie dopplera tętnic szyjnych pozwala ocenić ich ściany, blaszki miażdżycowe i przepływ krwi. W Centrum Medycznym MediUSG w Warszawie wykonuje je lekarz, a pacjent otrzymuje opis po wizycie. Wyjaśniamy, kiedy takie USG jest potrzebne i co pokazuje.
Po co się robi dopplera tętnic szyjnych i co ocenia badanie?
Najprościej mówiąc, USG doppler tętnic szyjnych służy do sprawdzenia, czy krew może swobodnie docierać do mózgu. Lekarz ogląda tętnicę szyjną wspólną, miejsce jej rozwidlenia oraz początkowe odcinki tętnicy szyjnej wewnętrznej i zewnętrznej. Zwykle ocenia również tętnice kręgowe. Badanie łączy obraz budowy naczynia z pomiarem przepływu krwi, dlatego nazywa się je także badaniem duplex.
W praktyce doppler tętnic szyjnych pomaga wykryć zmiany ograniczające dopływ krwi. Aparat pokazuje obraz naczynia, kierunek przepływu i jego prędkość. Określenie echo doppler tętnic szyjnych jest potoczne i oznacza ocenę naczyń szyi, a nie echo serca.
Jeśli chcesz szerzej poznać zasadę działania ultrasonografii dopplerowskiej, przeczytaj również artykuł na czym polega badanie Doppler.
Kiedy wykonać dopplera tętnic szyjnych?
Decyzję o badaniu opiera się na objawach i ryzyku sercowo-naczyniowym. Badanie szyjnych naczyń krwionośnych jest szczególnie ważne po przemijającym ataku niedokrwiennym (TIA) lub udarze, przy szmerze nad tętnicą oraz do kontroli rozpoznanego zwężenia.
Inne wskazania to szmer nad tętnicą szyjną, rozpoznana miażdżyca w innych naczyniach, kontrola po zabiegu lub obserwacja wcześniej wykrytego zwężenia. Nadciśnienie, cukrzyca, palenie tytoniu i podwyższony cholesterol zwiększają ryzyko miażdżycy, lecz same nie przesądzają o konieczności badania. Nawracające zawroty głowy mają wiele przyczyn - opisujemy je w artykule o neurologicznych przyczynach zawrotów głowy.
Objawy alarmowe - kiedy nie czekać na planowe USG
Nagłe opadnięcie kącika ust, niedowład ręki lub nogi, trudność w mówieniu, utrata widzenia, silne zaburzenia równowagi albo gwałtowny nietypowy ból głowy mogą oznaczać udar lub TIA (przemijający atak niedokrwienny). W takiej sytuacji nie należy umawiać zwykłego, planowego badania - trzeba natychmiast wezwać pomoc pod numerem 112. Objawy mogą ustąpić po kilku minutach, ale nadal wymagają pilnej diagnostyki. Więcej o przemijającym ataku niedokrwiennym wyjaśnia Medycyna Praktyczna.
Co wykrywa USG Doppler tętnic szyjnych i jak czytać wynik?
Badanie może wykazać blaszkę miażdżycową, zwężenie, niedrożność lub zaburzenia przepływu w tętnicach kręgowych. Lekarz opisuje blaszkę, światło naczynia i parametry przepływu. USG nie rozpoznaje udaru - pokazuje stan tętnic pozaczaszkowych i pomaga ocenić ryzyko naczyniowe.
W opisie mogą pojawić się skróty PSV i EDV. PSV oznacza szczytową prędkość skurczową, a EDV - prędkość końcoworozkurczową. Wyniku nie powinno się interpretować na podstawie jednej liczby, ponieważ lekarz bierze pod uwagę także obraz blaszki, stosunek prędkości w różnych odcinkach, jakość sygnału i warunki techniczne. Kryteria badania oraz sposób oceny tętnic szyjnych i kręgowych opisują zalecenia Polskiego Towarzystwa Chirurgii Naczyniowej.
Doppler szyjny a ryzyko udaru
Zwężenie może sprzyjać powstawaniu zatoru lub ograniczać dopływ krwi do mózgu. Wynik pomaga zaplanować leczenie, dalsze obrazowanie lub konsultację naczyniową. Nie każde zwężenie wymaga zabiegu. Prawidłowy wynik także trzeba odnieść do objawów; pomocny może być poradnik o tym, jak przygotować się do badań neurologicznych, oraz kiedy ból głowy wymaga konsultacji neurologicznej.
Jak przebiega badanie i czy trzeba się przygotować?
Nie trzeba być na czczo ani odstawiać leków. Załóż ubranie odsłaniające szyję, zdejmij naszyjnik i zabierz wcześniejsze wyniki USG.
Pacjent leży na plecach z głową lekko odchyloną. Lekarz nakłada żel i przesuwa głowicę wzdłuż naczyń po obu stronach szyi. Badanie nie wymaga wkłucia, kontrastu ani promieniowania jonizującego.
Ocena trwa zwykle 15-30 minut. Jest nieinwazyjna i na ogół bezbolesna, choć można odczuć lekki ucisk głowicy. Termin kontroli ustala lekarz.
Umów USG tętnic szyjnych w MediUSG w Warszawie
W Centrum Medycznym MediUSG na warszawskim Bemowie wykonujemy USG tętnic szyjnych z oceną przepływu w naczyniach dogłowowych. Jeśli masz wcześniejsze opisy lub obrazy badań, zabierz je na wizytę.
Umów wizytę: USG tętnic szyjnych Warszawa • cennik • kontakt
Jak trafić do nas?
Przed wizytą sprawdź dojazd i parking. Na stronie znajdziesz adres placówki, mapę oraz informacje o miejscach parkingowych w pobliżu.
FAQ - najczęściej zadawane pytania o dopplera tętnic szyjnych
Po co się robi dopplera tętnic szyjnych?
Badanie wykonuje się, aby ocenić drożność naczyń doprowadzających krew do mózgu, wykryć blaszki miażdżycowe i określić stopień zwężenia. Wynik pomaga oszacować ryzyko niedokrwienia i zaplanować dalsze postępowanie, zwłaszcza po TIA lub udarze oraz przy szmerze nad tętnicą szyjną.
Czy doppler tętnic szyjnych wykrywa ryzyko udaru?
Pozwala wykryć ważny czynnik ryzyka udaru - miażdżycowe zwężenie tętnicy szyjnej - ale nie przewiduje z pewnością, czy i kiedy udar wystąpi. Lekarz interpretuje wynik razem z objawami, ciśnieniem, lipidogramem, cukrzycą, paleniem tytoniu i innymi czynnikami ryzyka.
Jak przygotować się do USG Doppler tętnic szyjnych?
Nie trzeba być na czczo ani odstawiać leków, o ile lekarz nie zaleci inaczej. Załóż ubranie odsłaniające szyję, zdejmij biżuterię i zabierz wcześniejsze wyniki. Bezpośrednio przed badaniem najlepiej nie palić papierosów ani nie pić napojów energetycznych, ponieważ mogą przejściowo wpływać na krążenie.





